Erkek çocuklarda cinsel organlarının ucunda olması gereken dış idrar deliğinin, pipilerinin alt taraflarında biryere açılması şeklindeki anormalliğin adı tıp dilinde
“ Hipospadyas “ ‘tır. Böyle çocuklar adeta yarım sünnet olmuş gibi doğarlar, dikkatle bakıldığında idrarlarını bacaklarına doğru ve pipilerinin altından yaptıkları farkedilir.
En uçta deliğe benzer bir görünüm olsa bile burası kördür ve idrar buradan gelmez.
Oldukça sık rastlanan bir doğumsal anormalliktir ve Hipospadyaslı babaların çocuklarında görülme riski fazladır. Böyle çocuklarda bazen ilk dikkati çeken şey alta, torbalara doğru pipinin eğri olması olabilir. Bu eğrilik özellikle çocuğun pipisinin sertleştiği zamanlarda belirginleşir.
Peygamber sünnetli yada yarım sünnetli çocuklar
Hipospadyaslı çocuklar için halk arasında bu deyimler kullanılır.
Böyle çocuklarda sünnet derisi çoğunlukla sadece pipinin sırt tarafında ve adeta bir horoz ibiği gibi oluşmuştur. Pipinin alt yüzünde sünnet derisi olmaz. Alt yüzde olan ise, normalde en uçta olması gereken dış idrar deliğidir. Bazen bu delik olması gerekenden çok daha dar olur. O zaman bu çocuklar hem makara ipliği gibi ince işerler, hem de çişlerinin bitmesi uzun zaman alır. Hipospadyaslı büyük çocuklarda canlarını çok sıkan bir durum da çişlerini aşağı ve ayaklarına doğru yapmalarıdır.
Nasıl farkedilir ?
Dikkatli anne ve babalar veya götürülen çocuk hekimi sünnet derisinin yarım oluşundan şüphelenirler. Bazen de idrarın uçtan fışkırmadığı farkedilir.
Bu delik çoğu zaman pipinin alt yüzünde ve uca yakın olsa da bazı hastalarda
pipinin de gerisinde, torbaların arasında veya makatın önünde bile olabilir. Hatalı delik pipinin baş kısmına ne kadar uzaksa anormallik de o kadar ağır demektir.
Bazı anne ve babalar ise en önce eğriliği farkederler.
Çocuk sahibi olabilirler mi ?
Yanlış tedaviler uygulanmazsa olabilirler. Özellikle eğriliğin tam düzeltilmesi hem çocuk sahibi olma yönünden hem de cinsel münasebette sorun olmaması yönünden çok önemlidir. Zamanımızda modern cerrahi prensipler kullanılarak, uygun yöntemler de seçilerek bu hastalar tam şifaya kavuşturulabilmektedir. Zamanından geç tedaviye başlanan ve ehil eller müdahele etmediği için defalarca ameliyat edilmesine rağmen bir türlü tam düzelmeyen çocuklarda bütün hayatlarını etkileyen ruhi sorunlar da ortaya çıkabilmektedir.
İdeal tedavi yaşı nedir ?
İdeal ameliyat yaşı 6 aylık ile 1,5 yaş arasıdır. Bu yaştaki çocuklarda hem ameliyat, hem ameliyat sonrası bakım büyüklere oranla çok daha kolaydır. Ayrıca bu yaşlarda ameliyat edilerek şifaya kavuşmuş olan hastalar ileride başlarından böyle bir olay geçtiğini de hatırlamazlar. Bu da önemli bir avantajdır. Bu yaşları kaçırmış olan çocuklarda ise daha fazla bekletmeden bir an önce ameliyat yapılmalıdır. Üst yaş sınırı yoktur.
Hipospadyas ameliyatının hedefleri
Cerrahi tedavideki ana hedefler 4 tanedir:
Eğriliği tamamen düzeltilmiş, özellikle sertleşme olduğunda tam düz bir penis,
Pipinin tam ucundan karşıya doğru fışkırtarak işeyebilme,
Dış görünüm olarak sünnetli bir çocuk görünümünü elde etme,
Böyle bir anormalliğin olduğunun farkına varmadan küçük yaşta tedavi.
Asla sünnet yapılmamalı !
Bu çocukların ameliyatlarında yarım sünnet derisi çok işe yarar. Öncesinde bu çocuklar asla sünnet ettirilmemelidirler. Ameliyatın bitiminde zaten sünnet de olmuş olurlar.
Ameliyatı çok mu zor ?
Ameliyat ehil müesseselerde hayati risk taşımasa da son derece hassas ve ince bir iştir. Büyüteçli gözlüklerle, özel iplikler kullanılarak bu işte uzmanlaşmış çocuk cerrahisi veya çocuk ürolojisi uzmanlarınca yapılmalıdır En önemli ölçü, bu ameliyatı yapacak cerrahın sadece çocukları ameliyat eden ve bu işte deneyimli bir hekim olmasıdır.
Tecrübeli ellerde genellikle tek ameliyatla netice almak ve düzgün görünümlü penisler elde etmek mümkündür. Çok nadir olarak ikinci ameliyat gerekir. Ameliyat esnasında, eğrilik varsa düzeltildikten sonra çoğunlukla sünnet derisi kullanılarak idrar borusu uca kadar uzatılır. Çocuk böylece sünnet de olmuş olur.
Ameliyatın kendisi gibi, ameliyat sonrası bakım da birçok incelikle doludur. Çocuklara uygun modern yöntemlerle ameliyat sonrası da ameliyat kadar rahat ve başarılı geçebilir.
Ameliyat sonrası dönemin özellikleri
Hastaların bir bölümü ameliyat günü, bir bölümü de 1-2 gün sonra eve yollanırlar.Operasyon sonrasında penis çevresinde özel bir pansuman olur. Yeni oluşturulan idrar yolunun içine konan ve pipinin ucundan çıkan bir plastik tüp idrar boşaltma işine yarar. Daha ağır hipospadyas ameliyatlarından sonra, karın alt bölümünden direk idrar torbasına giren ve yine idrar boşaltmaya yarayan ikinci bir tüp de konulabilir. Bunlar yeni oluşturulan idrar kanalının güvenliği için gereklidir ve operasyondan 7 - 14 gün sonra çıkarılırlar. Bu süre içinde tüplerin tıkanmaması önemlidir ve hastanın ağızdan bol sıvı almasına dikkat edilir.Ameliyat sonrasında antibiotik, ağrı kesici ve idrar torbasının kramplarını önleyici ilaçlar kullanılır. Aspirin kesinlikle verilmemelidir. Sonda alındıktan sonra ilaçlar kesilir ve banyoya izin verilir. Bu dönemde ve sonrasında yaklaşık 1 ay tehlikeli spor ve hareketlerden kaçınılır. Ancak günlük hareketler kısıtlanmaz.Pipideki ince dikşlerin hepsi kendilğinden eriyen cinstendir ve alınmalarına gerek olmaz. İlk dönemlerde çatallı işemeler olabilir. Zamanla düzelir. Bazen belli aralıklarla yeni yapılan deliğin genişletilmesi gerekebilir.Nadiren gerekli olan ikinci ameliyatlar için en az 6 ay sürenin geçmesi gereklidir.Hipospadyas ameliyatlarından sonra bakımı en kolay hasta grubu bezli bebeklerdir. Bu yaştakiler ameliyat sonrasını en rahat geçirenlerdir.
HİPOSPADYAS AMELİYATINI BAŞARILI BİR ŞEKİLDE GEÇİRMİŞ OLAN ÇOCUKLAR TAMAMEN NORMALE DÖNERLER. İDRAR YAPMA VE İLERİDEKİ CİNSEL FONKSİYONLAR BAKIMINDAN NORMAL ERKEKLERDEN HİÇBİR FARKLARI KALMAZ.
